YAPI DENETİMİ UYGULAMA YÖNETMELİĞİ
5 Şubat 2008 Salı Resmî Gazete Sayı : 26778

Tanımlar
MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelikte geçen;

k) Yapı: Karada ve suda, daimî veya geçici, yeraltı ve yerüstü inşaatları ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine alan sabit ve hareketli tesisleri,

3194 Sayılı İmar Kanunu

Tanımlar
MADDE 5- Bu Kanunda geçen terimlerden bazıları aşağıda tanımlanmıştır:

Yapı; karada ve suda, daimi veya muvakkat, resmi ve hususi yeraltı ve yerüstü inşaatı ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine alan sabit ve müteharrik tesislerdir

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünden:
SU YAPILARI DENETİM HİZMETLERİ YÖNETMELİĞİ
15 Ağustos 2009 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 27320

BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç
MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı, gerçek veya tüzel kişiler tarafından, yeraltı ve yerüstü sularından faydalanmak ve bunların zararlarını önlemek amacıyla yapılacak her türlü su yapılarının inşası esnasında yatırımların hızlandırılması, taşkın, deprem gibi doğal felaketlerden sonra meydana gelebilecek ülke kaynaklarının israfının önlenmesi, çevre ile uyumlu uygulama projelerinin ve yapım aşamasındaki teknik denetimlerinin yapılması ve bu denetimi yapacak firmalara verilecek izin belgeleri ile çalıştıracakları yetkili elemanların niteliklerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, gerçek veya tüzel kişiler tarafından tesis edilecek su yapılarının proje onayını, yapım aşamasındaki denetim iş ve işlemlerini ve bu işlemlerin yerine getirilmesi aşamasında denetim firmalarının görev ve sorumlulukları ile bu firmaların yetkilendirilmesini ve bu işlerde çalışacak denetim elemanlarının niteliklerinin belirlenmesini, yetki belgesi ile ilgili işlemlerin yapılmasını, yetkilendirilmiş firma ve bu firmalarda çalışan denetim elemanlarının görev ve sorumlulukları ile su yapıları denetim hizmet sözleşmesinin düzenlenmesi ve hizmet bedellerinin ödenmesine ilişkin hususları kapsar.
Dayanak
MADDE 3 - (1) Bu Yönetmelik, 18/12/1953 tarihli ve 6200 sayılı Devlet Su İşleri Umum Müdürlüğü Teşkilat ve Vazifeleri Hakkında Kanunun 2 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4 - (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: DSİ'nin bağlı olduğu Bakanlığı,
b) Denetçi mühendis: Denetim mühendisini,
c) DSİ: Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünü,
ç) EPDK: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,
d) Kilit personel: Su yapılarının projelerinin etüd, planlama, teknik araştırma, proje yapımı, kontrolü, tasdiki ve denetim faaliyetlerinin herhangi birinde en az 10 yıl çalışmış, mesleki faaliyetleriyle ilgili suçlardan ve 5 inci maddenin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen suçlardan kesinleşmiş mahkûmiyet kararı bulunmayan İnşaat mühendisi ile aynı görevlerde aynı süre çalışmış makine, elektrik (elektronik, elektrik-elektronik), jeoloji, harita ve çevre mühendislerinden herhangi birini,
e) Kontrol elemanı: Şantiye sahasında denetçi mühendislerin sevk ve idaresi altında su yapılarının inşaatını kontrol eden mühendisi,
f) Proje müellifi: Proje yapımı hizmetlerini iştigal konusu seçmiş, su yapıları projelerini hazırlayan gerçek veya tüzel kişiyi,
g) Su yapıları: Yeraltı ve yerüstü sularından faydalanmak ve bunların zararlarını önlemek amacıyla yapılacak yapılar ile bunların tamamlayıcı tesislerini,
ğ) Su yapıları denetim komisyonu (SYDK): DSİ bünyesinde oluşturulan yetkili denetim komisyonunu,
h) Tüzel kişi: Su yapıları yapmak üzere görevlendirilmiş, yetkilendirilmiş ve izin verilmiş merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları ve mahalli idarelerden oluşan genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile 29/6/1956 tarihli ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre kurulmuş ve 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında EPDK'dan lisans almış elektrik üretim şirketlerini ve diğer şirketleri,
ı) Yardımcı kontrol elemanı: Kontrol elemanının sevk ve idaresi altında görev yapan tekniker ve teknisyenleri,
i) Yetkili denetim firması: Su yapılarının proje onayı, inşaat, elektrik ve elektromekanik tesislerin yapım ve montajının denetim hizmetleri için DSİ tarafından yetkilendirilen ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre sermaye şirketi olarak kurulmuş şirketler ile gerçek kişileri,
j) Yetkili denetim firması izin belgesi: DSİ tarafından yetkili denetim firmasına verilen izin belgesini,
k) Yüklenici: Su yapılarının yapımını üstlenen gerçek veya tüzel kişiyi,
ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM
Su Yapıları Denetim Hizmetlerinin Yürütülmesi

Genel Hükümler
MADDE 5 - (1) Su yapılarının denetim hizmetlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak;
a) Yetkili denetim firması, DSİ'den almış olduğu izin belgesine istinaden proje onayı ve su yapılarının inşaası aşamasında gerekli denetim işlemlerini yapar.
b) Yetkili denetim firması, SYDK'nın önerdiği sürede ve sayıda ihtiyaç duyulan branşlarda mühendis çalıştırmak zorundadır.
c) Su yapılarının uygulama projesini yapan proje müellifi ile projeyi onaylayan, yapım aşamasındaki denetimini yapan yetkili denetim firması, aynı firma olamaz.
ç) Su yapılarının inşasında, hazırlanacak olan teknik şartnamelerde DSİ teknik şartnameleri esas alınır ve gerektiğinde ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının teknik şartnameleri de kullanılır.
d) Geçici ve kesin kabul işlemleri 4/3/2009 tarihli ve 27159 sayılı mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan Yapım İşleri Muayene ve Kabul Yönetmeliğine göre başka bir yetkili denetim firmasına yaptırılır. Bu takdirde bu firmanın ücretleri tüzel/gerçek kişi tarafından ödenir.
e) Yetkili denetim firmasında görev alacak kilit personelin, taksirli suçlar hariç olmak üzere, ağır hapis veya beş yıldan fazla hapis, basit veya nitelikli zimmet, cürüm işlemek için teşekkül oluşturmak, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, hileli iflas gibi yüz kızartıcı suçları işlemediği; istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, kara para aklama, Devlet sırlarını açığa vurma veya vergi kaçakçılığı suçlarından dolayı kesinleşmiş mahkûmiyet kararlarının bulunmaması zorunludur.
Yetkili denetim firması izin belgesi alma şartları
MADDE 6 - (1) Yetkili denetim firması izin belgesi alabilmek için,
a) Şirketler;
1) Şirketin ödenmiş sermayesinin nama yazılı hisselerinin tamamının kilit personele ait olduğu ve yalnızca bu Yönetmelikte belirtilen denetim faaliyetlerinin iştigal konusu olarak seçildiğini gösteren Ticaret Sicil Gazetesini,
2) Ticaret ve Sanayi Odası kayıt belgesinin kurumca onaylı örneği,
3) Şirket ortaklarının noter tasdikli imza sirkülerini,
4) Tüzel kişilikte yüzde on ve üzerinde pay sahibi olan gerçek kişi ortaklar ile kilit personelin adli sicil yazılı beyanı,
b) Gerçek kişiler;
1) Bu Yönetmelikte belirtilen denetim faaliyetlerinin iştigal konusu olarak seçildiğini gösteren Ticaret Sicil Gazetesini,
2) Ticaret ve Sanayi Odası kayıt belgesinin kurumca onaylı örneği,
3) İmza sirkülerini,
4) Kilit personeldeki şartları haiz mühendis olduğunu belirtir belgeleri,
5) Kendisi dışındaki kilit personeli istihdam ettiğine dair belgeleri,
6) Kilit personelin adli sicil yazılı beyanı ve başvuru dilekçelerini ekleyerek SYDK'ya müracaat etmek zorundadır.
(2) SYDK, yapılan talepleri değerlendirerek sonucu yetkili denetim firmasına bildirir.
(3) Yetkilendirilmiş olan firmalar, DSİ'nin internet sayfasında yayımlanır.
(4) İşi gerçekleştirecek tüzel/gerçek kişi yayımlanmış denetim firmalarından birini yetkili denetim firması olarak SYDK'ya bildirir.
(5) Bu belgelerden herhangi birinin gerçeğe aykırı düzenlendiğinin anlaşılması halinde; düzenleyenler ve bu tür belgeleri kullananlar hakkında suç duyurusunda bulunulur ve izin belgesi verilmiş ise iptal edilir.
Yetkili denetim firmasının görev ve sorumlulukları
MADDE 7 - (1) Yetkili denetim firması, aşağıda belirtilen görev ve sorumlulukları yerine getirir:
a) Yetkili denetim firması, su yapılarının proje onayı, denetim hizmetleri ve bu görevlerle ilgili olarak bu Yönetmelikte belirtilen diğer görevleri yapar.
b) Yetkili denetim firması, denetleyeceği tesisin ismini, tesisle ilgili bilgileri içeren bir bilgi formunu ve tüzel/gerçek kişi ile yaptığı hizmet sözleşmesinin bir kopyasını imzalanma tarihinden itibaren onbeş gün içinde SYDK'ya göndermekle yükümlüdür.
c) Projeler, yetkili denetim firmasının ilgili branşlardaki mühendisleri tarafından imzalandıktan sonra firma yetkilisince onaylanır. Yetkili denetim firması, onayladığı proje dosyasının bir takımını bir ay içinde bilgi için SYDK'ya göndermekle yükümlüdür.
ç) Tüzel/gerçek kişi, onaylı projede değişikliğe gidilmesi teklifinde bulunduğu takdirde tadilat projesini yetkili denetim firmasına onaylatmak zorundadır.
d) Yetkili denetim firması inşaat aşamasında, yapılacak olan yapıların, proje tanıtım dosyasına ve çevresel etki ve değerlendirme (ÇED) raporuna uygun olarak yapılmasını sağlar.
e) Yetkili denetim firması, üç aylık dönemlerde faaliyet raporu düzenleyerek SYDK'ya sunar. Bu rapor içerisinde çalışanların sigorta ve primlerinin yatırıldığına dair belgeler de yer alır.
f) Yetkili denetim firması, izin belgesini devredemez.
g) Yetkili denetim firması, yapının projesine, fen ve sanat kaidelerine uygun olarak bitirildiğini belirten iş bitirme tutanağını düzenler ve bilgi için SYDK'ya gönderir.
ğ) Geçici kabulün yapılabilmesi için yetkili denetim firması tarafından nihai denetim raporu hazırlanarak SYDK'nın onayına sunulur.
h) Geçici kabulü yapılamayan tesisin işletmeye açılması mümkün olmayıp bu konuda doğacak her türlü sorumluluk tüzel/gerçek kişi ile yetkili denetim firmasına aittir.
ı) Denetim işlemleri 5/9/1979 tarihli ve 16745 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Kontrol Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde tespit edilecek sayı ve nitelikteki kontrol teşkilatına tekabül eden yeterli denetim elemanları tarafından yapılacaktır. Denetim elemanlarının sayı ve nitelikleri iş programına uygun olarak SYDK'ya bildirir.
i) Yetkili denetim firması, çalıştıracağı denetim mühendislerinin niteliklerini belirten belgeleri SYDK'ya sunar.
j) Su yapılarının tüm inşaat ve montaj işleri, yetkili denetim firmasının gözetim ve denetiminde yapılır.
k) Su yapılarının inşaası süresince teknik şartnamelere göre yapılması gerekli muayene ve deneyler, bedeli tüzel/gerçek kişi tarafından ödenmek üzere, yetkili denetim firması tarafından standartlara uygun olarak yeterli donanıma sahip laboratuvarlarda yaptırılır. Bu raporun sonuçları periyodik faaliyet raporlarına işlenir. Yetkili denetim firması bu raporları inceleyerek imalatın ve malzemenin uygunluğuna karar verir.
l) Yetkili denetim firmasının ihtarına rağmen onaylı projesine ve mevzuata aykırı iş yapılması halinde bu durumun düzeltilmesi için tüzel/gerçek kişiye yazılı olarak 30 gün süre verilir. Verilen süre zarfında bildirilen uygunsuzlukların giderilmemesi halinde takip eden üç iş günü içinde bu durum SYDK'ya bildirilir. SYDK konuyu en geç otuz gün içerisinde inceleyerek sonuçlandırır, gerektiği takdirde inşaat çalışmasını durdurabilir.
m) Yetkili denetim firması, denetleme raporlarını üçer aylık süreler için tanzim eder ve denetleme raporlarını tüzel/gerçek kişi veya yükleniciler ile SYDK'ya göndermekle yükümlüdür.
n) Yetkili denetim firması, denetleme raporlarına, izin belgesini, raporu tanzim eden mühendislerin ad ve soyadlarını, branşlarını, oda veya diploma numaralarını belirten belgeleri ekler. Bu raporlar firma yetkilisi tarafından onaylanır.
o) Yetkili denetim firması, personel kadrosunda oluşacak herhangi bir değişikliğe dair bilgi ve belgeleri en geç otuz gün içinde onaylanmak üzere SYDK'ya bildirmek zorundadır.
ö) SYDK tarafından istenebilecek ek belgeler, talimatlandırılması halinde istenilen süre ve düzende gönderilmek zorundadır.
p) Herhangi bir şekilde yetkili denetim firmasının faaliyetlerinin sona ermesi halinde yeni denetim firmasının işe başlamasına kadar inşaat faaliyetleri durdurulur.
r) Yetkili denetim firması, yapım işlerinde kullanılacak malzemelerin; teknik şartnamelere, standartlara uygun olmadığını belirlediğinde, bunların imalatta kullanılmasına izin vermez, bu durumda işi kısmen veya tamamen durdurabilir ve durumu bir rapor ile SYDK'ya bildirir.
s) Yetkili denetim firması, inşaat alanında işçi sağlığı ve iş güvenliği ile çevre sağlığı ve güvenliğinin korunması için gereken tedbirlerin alınıp alınmadığını kontrol eder. Eksikliklerin tespit edilmesi durumunda, tüzel/gerçek kişiye bu eksiklikleri gidermesini bildirir.
ş) Yetkili denetim firması, istihdam ettiği denetim elemanlarının yüklenilen işin gerektirdiği bilgi ve beceriye sahip olmalarını sağlamakla yükümlüdür. Bu yükümlülük kapsamında, denetim elemanlarının meslek içi eğitimlere katılmaları da sağlanır.
t) Yetkili denetim firması, her yılın sonu itibari ile tüzel/gerçek kişi adına şantiye şefiyle birlikte yapının fiziki durumunu belirleyen yılsonu tespit tutanağını tanzim ederek bir suretini SYDK'ya gönderir.
u) Görevi nedeniyle hakkında mahkûmiyet kararı kesinleşen denetim mühendisleri, kararın kesinleşme tarihinden itibaren 5 yıl süreyle başka bir yetkili denetim firmasında görev alamaz.
(2) Birinci fıkrada belirtilen görev ve sorumlulukları yerine getirmeyen yetkili denetim firmalarının izin belgeleri iptal edilir.
Denetçi mühendis, kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanı ile ilgili hususlar
MADDE 8 - (1) Denetim elemanları görevlerini Kontrol Yönetmeliği esaslarına göre yerine getirir. Ayrıca denetçi mühendis olarak görev yapabilmek için mesleğinde toplam on yıl ve bu sürenin en az beş yılını su yapılarının etüt, planlama çalışmaları, proje yapımı, kontrolü ve tasdiki ile inşaat aşamasında denetim faaliyetlerinin en az birinde çalışmış olması zorunludur.
(2) Denetçi mühendis, kontrol elemanı veya yardımcı kontrol elemanının, denetim sorumluluğunu üstleneceğine ilişkin taahhütnameyi yetkili denetim firmasına verir.
(3) Kendi adına veya hizmet akdiyle çalışan ve denetçi mühendis olarak görev alacak mühendislerin meslek deneyimleri ve çalışma süreleri; ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile meslek kuruluşlarınca onaylanan belge ile doğrulanır.
(4) Denetçi mühendis, sorumluluğu altındaki işler için aynı işte görevli kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanlarını uygun şekilde görevlendirmek, sevk ve idare etmekle yükümlüdür.
(5) Yetkili denetim firmasındaki denetçi mühendis, kontrol ve yardımcı kontrol elemanları diğer mesleki ve inşaat işleriyle ilgili ticari faaliyette bulunamaz.
(6) Kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanı, görevlendirildikleri yapılarda denetçi mühendisin vereceği görevi yerine getirir ve sorumluluğu altında bulunan işlerden denetçi mühendisler ve bu elemanlar sorumludur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Su Yapıları Denetim Komisyonunun Oluşumu ile Çalışma Usul ve Esasları

Su yapıları denetim komisyonu (SYDK)
MADDE 9 - (1) DSİ Genel Müdürü tarafından görevlendirilen bir başkan, altı asil ve altı yedek üyeden oluşan SYDK oluşturulur. İhtiyaç duyulması halinde SYDK'nın teklifi ile DSİ Genel Müdürü tarafından alt komisyonlar oluşturulabilir. Bu alt komisyonların görev ve yetkileri SYDK tarafından hazırlanan ve DSİ Genel Müdürü tarafından onaylanan alt düzenleyici işlemler ile belirlenir.
(2) SYDK, su yapılarının inşaatı aşamasında faaliyet gösterecek yetkili denetim firmalarına izin verir, faaliyetlerini denetler ve bu firmalar ile tüzel/gerçek kişiler veya yüklenici tarafından yapılan şikâyetleri inceler.
a) SYDK, yetkili denetim firmalarına Genel Müdür onayı ile izin belgesi verir, faaliyetlerini denetler, yapılan müracaatları inceler ve mevzuat çerçevesinde görüşünü bildirir, geçici ve kesin kabul tutanaklarını onaylar.
b) SYDK, üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır. Kararlar salt çoğunluk ile alınır. Oyların eşit olması halinde başkanın kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır. Kararlarda çekimser oy kullanılamaz.
c) SYDK ihtilaflı konuları, şikâyetler ile gerekli gördüğü durumlarda yetkili denetim firmalarının denetim faaliyetlerini mahallinde inceler. Gerekli gördüğü takdirde her türlü incelemeyi yaptırır.
ç) Mevzuata göre denetim görevini yerine getirmeyen yetkili denetim firmaları yazılı olarak SYDK tarafından uyarılır. Yükümlülüklerini yerine getirmeyen denetim firmalarının izin belgesi SYDK'nın teklifi ve Genel Müdür onayı ile iptal edilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Su Yapıları Denetimi Hizmet Sözleşmesi ile İlgili Esaslar

Su yapıları denetimi hizmet sözleşmesi
MADDE 10 - (1) Su yapıları denetimi hizmet sözleşmesi, tüzel/gerçek kişi ile yetkili denetim firması arasında yapılır. Su yapıları denetimi hizmet sözleşmesinde aşağıdaki esaslara uyulur:
a) Taraflarca imzalanan sözleşme imza tarihinden sonraki bir ay içerisinde bilgi için SYDK'ya sunulur.
b) Su yapıları denetimi hizmet sözleşmesi fesih veya tasfiye ile sonlandırıldığında, durum üç gün içerisinde SYDK'ya bildirilir.
c) Su yapıları denetim sorumluluğunu üstlenen denetim firmasının sunduğu hizmeti bırakması halinde yürütülen su yapıları denetiminde, su yapıları denetim sorumluluğunu üstlenen yetkili yeni denetim firması ile görevi bırakan yetkili denetim firması/firmaları sorumludur.

BEŞİNCİ BÖLÜM
Geçici ve Son Hükümler

Devam eden işler
GEÇİCİ MADDE 1 - (1) Bu Yönetmelik kapsamında devam eden ve SYDK tarafından belirlenen işler, bu Yönetmeliğin yayımlanmasından dört ay sonra bu Yönetmelik hükümlerine tabi olur.
Yürürlük
MADDE 11 - (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 12 - (1) Bu Yönetmelik hükümlerini DSİ Genel Müdürü yürütür.